Hành trình của giác ngộ luôn đấy thử thách

Có bao giờ bạn tự hỏi rằng giác ngộ là như thế nào và làm gì để giác ngộ không? Giác ngộ thật sự rất khó và rất dễ đi lầm đường nên chúng ta cần người dẫn dắt bài bản và đúng cách.

Những khái niệm căn bản

Trên lộ trình giác ngộ, đầu tiên ta phải nhận thức về vô ngã; thứ hai là thường suy nghiệm, quán chiếu về vô ngã; thứ ba là hình thành đạo đức và công đức.

Nói về nhận thức về vô ngã: Lộ trình giác ngộ là con đường đi đến sự giác ngộ. Ai là người khát khao, có ý thức, có lý tưởng đi tìm sự giác ngộ thì thứ nhất là những người nghĩ mình còn đang si mê, tăm tối, vô minh nên muốn vượt khỏi thân phận thầm thường của con người.

Thứ hai là những người tuy không nghĩ mình ngu si, nhưng họ tin rằng sự giác ngộ là một điều cao siêu, cực kì đáng để họ hi sinh cuộc đời này và nhiều kiếp sau nữa để đi tìm. Nếu mức độ hiểu của ta về giác ngộ không sâu sắc thì động cơ, động lực, sức mạnh, lý tưởng để ta đi tìm sự giác ngộ cũng rất yếu. Do vậy, ta sẽ dễ dàng bỏ con đường này mỗi khi có những niềm vui ở đời lôi kéo. Ngược lại thì ta sẽ hình thành một lý tưởng rất lớn – lý tưởng cho ta đủ sức mạnh để khước từ, đánh đổi, hi sinh những niềm vui thế gian vốn dĩ quyện chặt trong máu, trong tim, trong tâm hồn chính mình.

Chúng ta cần nhận thức rõ hơn

Hiểu về vô ngã – một trạng thái mà chúng ta chưa chứng đến là việc cực kì khó khăn.

Tuy nhiên, trong phạm vi đề tài này, chúng ta chỉ nói một khía cạnh nhỏ nhưng là cốt tủy của giác ngộ đó là vô ngã. Chúng sinh đều mắc bệnh chấp ngã, đều thấy có một cái “tôi” rõ ràng, rất khác biệt với người khác. Từ cái “tôi” đó, vô số tâm lý như tham muốn, tham lam, thèm khát, thù hận, yêu thương, kiếm tìm... cứ bao quanh, bám chặt để tạo thành một bản ngã gần như “bất khả hủy diệt”.

Phân tích cái trạng thái dứt sạch, thoát khỏi bản ngã là như thế nào. Chúng ta hiểu: Khi vật chất bị chia nhỏ ra đến gần như tan hết, vật chất không trở thành hư vô mà trở thành năng lượng. Người ta đã chế tạo ra bom hạt nhân dựa vào nguyên tắc vật lý này. Cũng vậy, khi ta tu để mỗi ngày bớt đi tham, sân, ích kỷ, bỏ bớt dần dần rồi đến mức hết sạch bản ngã… lúc đó ta không còn là ta nữa mà đã trở thành pháp giới vũ trụ thênh thang này.

Nếu ta là vũ trụ, ta sẽ có tình yêu thương của vũ trụ, ta là tất cả chúng sinh, chúng sinh là ta, không nói yêu thương mà thương yêu tràn ngập. Thứ hai, ta là toàn thể vũ trụ này với cái biết và trí tuệ thấu suốt.

Với con người, cả vũ trụ là những khối đất đá vô tri. Còn với những vị A La Hán, cả vũ trụ này là một khối biết, một khối tâm, một khối trí tuệ, một khối cảm ứng, không phải là những thiên thể vô tri bay lẩn quẩn với nhau. Cả quá khứ, hiện tại, vị lai nằm chung trong một chỗ của cái biết này. Đó là cái biết tự nhiên, cảm ứng, không dựa vào tai mắt.

Người vẫn còn chấp ngã mà đã ý thức về vô ngã được gọi là một bậc Thượng căn. Trong cuộc sống, họ luôn tự nhắc mình về vô ngã, quán chiếu về trạng thái vô ngã, ý niệm vô ngã, tức“Thân chẳng phải là ta/ Tâm chẳng phải là ta/ Chẳng có gì là ta” thì tự tâm hồn, cuộc đời họ đi về hướng giác ngộ. Lúc đó, có hai điều hiện ra là đạo đức và công đức.

Phúc nghĩa là gì?

Nghĩa là người được quyền có nhiều sự lựa chọn. Đây là định nghĩa rất căn bản. Và người có phúc rất lớn, khi mất đi rồi, họ có quyền lựa chọn sinh về cõi trời hay quay xuống cõi người, nếu chọn cõi người họ vẫn luôn có quyền chọn lựa giữa rất nhiều điều.

Nếu chọn những niềm vui tạm bợ của thế gian làm tâm loạn lên, làm bản ngã khởi động trở lại, họ sẽ mất đạo đức và cũng có nghĩa mất luôn công đức. Vì thế, người khôn ngoan sẽ chọn con đường tiếp tục giúp họ diệt trừ bản ngã. Thiền định chính là phương pháp diệt trừ bản ngã. Đó là lý do một người muốn đi tìm sự giải thoát giác ngộ, vô ngã thì buộc phải tu tập thiền định, không còn con đường nào khác.

Nếu đi đúng trên con đường Phật đạo, sẽ có ngày phước báo của chúng ta tràn ngập. Khi đó, những điều thù thắng lần lượt hiện ra: dung nhan rực rỡ, gia sản, quyền uy lớn, thông minh đĩnh ngộ, trí tuệ sắc bén... làm ta tăng lại bản ngã. Lúc này đòi hỏi nơi ta một bản lĩnh, trí tuệ lớn hơn nữa để ta đấu với cái phước của mình, đừng để tăng lại bản ngã mà phí đi bao nhiêu kiếp tu hành.

Khó vượt qua nhất là trường hợp những người khi phước quá lớn, có quyền chọn lựa để về những cõi trời rồi thì thường họ không bao giờ muốn trở lại cõi người nữa. Với con mắt của một bậc Thánh, tất cả những điều của chúng sinh đều không đáng để đắm luyến. Nên những vị Bồ tát thị hiện xuống với cuộc đời này là những vị cực kì vĩ đại. Họ đã đến với cõi chúng sinh “ngũ trược ác thế”, đến với thế giới ô uế và ác độc mà vẫn chấp nhận chịu đựng, chấp nhận bao nhiêu sự hủy báng, nhục mạ, oan ức để nở nụ cười yêu thương, đem ánh sáng đạo pháp với cuộc đời.

Cũng vậy, khi đã hiểu được lộ trình giác ngộ này, nếu tu hành đúng hướng, chắn chắn có ngày ta sẽ đạt được phước báo vô tận, đạt được sự lựa chọn rộng rãi. Lúc đó hãy nhớ quay lại với chúng sinh, nơi cõi đời ô trượt này để yêu thương, hi sinh, phụng sự, giáo hóa không ngưng nghỉ.

Những quan điểm mới về những điều tưởng như rất cũ, hầu mang lại một hướng đi đúng, để giúp cho mọi người có được sự chuyển hóa sâu sắc và lâu bền trong tu tập. 

Bạn là người thành công hay thất bại

Thành công và thất bại - 2 từ thường xuyên được nhắc đến hàng ngày như một thước đo cho con người. Nhưng liệu tất cả mọi người đã hiểu rõ về các khái niệm này chưa? Bài viết sẽ định nghĩa rõ ràng và đầy đủ nhất.

Thành công có hai nghĩa:

Nghĩa thứ nhất, thành công là được giàu sang, quyền chức, nhưng nghĩa thứ nhất của sự thành công này là lấy cái tôi làm trung tâm. Còn nghĩa thứ hai, thành công là cống hiến cho cuộc đời, giúp đỡ cho rất nhiều người và nghĩa thứ hai này lấy tha nhân làm trung tâm. Người nào chọn ý nghĩa thành công thứ hai để hướng đến là những người hết sức trí tuệ vì biết chọn một con đường đẹp để đi đến tương lai.

Nói về sự thành công, nhấn mạnh rằng chúng ta không cần địa vị, không cần giàu sang nhưng vẫn có thể giúp đỡ người khác. Chúng ta chọn cách tiếp cận, hướng đi khác đó là đặt vấn đề cống hiến, phụng sự lên hàng đầu, chứ không lấy cái tôi làm trung tâm. Con người có thể sai biệt nhau về địa vị cao thấp trong xã hội, nhưng trên khía cạnh đạo đức thì sự cống hiến là hoàn toàn bình đẳng với nhau, không phân biệt. Người kỹ sư và người công nhân vẫn bình đẳng với nhau, nếu họ đều cống hiến để cùng làm ra những con đường, những công trình cho cuộc đời.

Vì thế hãy hướng tới sự thành công của cuộc đời mình trên nền tảng của đạo đức. Nhân quả phước đức đưa ta đến vị trí nào, xã hội phân công ta vào vị trí nào, ta sẽ cống hiến, phụng sự, làm tròn trách nhiệm trong vị trí đó. Được vậy là ta đã thành công. Trong sự thành công này tâm hồn chúng ta luôn thanh thản, mối quan hệ của con người cũng được cải thiện, sự tranh giành, đấu đá cũng không còn.

2 nghĩa của thất bại

Thất bại cũng có hai nghĩa: Nghĩa thứ nhất cũng lấy cái tôi làm trung tâm - tức là tôi không giàu, không thi đỗ, không danh tiếng không địa vị. Còn nghĩa thứ hai của sự thất bại là không giúp được ai trong cuộc đời này cả. Ví dụ có người sống một đời giàu có sung túc nhưng đến lúc già, khi nhìn lại họ thấy mình đã không giúp ai, cứ sống bình thường, hết tranh đấu lại hưởng thụ. Họ tự cho đó là một thất bại. Nên ý nghĩa thứ hai của thất bại cũng lấy tha nhân làm chính, tức là nếu ta không giúp được nhiều người thì đó cũng là một sự thất bại. 

Nhiều người ước mơ mình được bước lên một vị trí cao hơn trong khi năng lực, địa vị của họ chưa với đến được. Đó là tham vọng đã khiến không ít người phải khổ đau, dằn vặt và phạm sai lầm, thậm chí làm vô số điều tội lỗi. Một nhà xã hội học của Mỹ đã phân tích hiện tượng con người có khuynh hướng muốn leo lên địa vị mà mình không đủ năng lực. Sau đó ông cho rằng xã hội có sự phân công tự nhiên mà ai hoàn thành xuất sắc trách nhiệm trong vị trí của mình, đó là người thành công. Vì vậy, chúng ta hãy học hành một cách thanh thản. Điều này không đồng nghĩa với việc không nỗ lực, nhưng mục tiêu học của ta là đủ kiến thức để sau này phụng sự, cống hiến cuộc đời, giúp đỡ được mọi người chính nơi vị trí mình đang đứng, dù cao hay thấp.

Để thành công chúng ta cần làm gì

4 tố chất mà con người cần phải đó là: Phước, trí tuệ, sức khỏe và đạo đức.

Đi sâu vào 4 tố chất trên, “Phước” rất bí mật, hoàn toàn vô hình nhưng mang đến cho ta hai điều: Trước tiên là những điều may mắn. Tiếp đó là sự chọn lựa rộng rãi trong cuộc sống. Phạm vi nhỏ là chọn được chiếc áo mình thích, căn nhà mình muốn, lớn hơn là chọn được nghề nghiệp mình theo đuổi…

Ta gây tạo phước bằng cách gì? Cũng bằng sự giúp đỡ mọi người. Có người đã làm điều đó từ kiếp trước nên đời này họ thường được giàu sang may mắn. Nếu ta không nằm trong trường hợp trên, vào kiếp này ta phải biết gây tạo từ khi còn bé. 

Nhiều người từ bé thường tránh né khi bố mẹ sai bảo. Đó là người không yêu công việc và chắc chắn quả báo dành cho họ là sự thất nghiệp trong tương lai. Vì thế để không bị thất nghiệp, mỗi người hãy tự tìm làm những việc công ích như lắp ổ gà, đắp đường, sửa chữa nhà cửa, giúp cụ già neo đơn, v.v… Sau này khi đã có phước ta sẽ được tự do lựa chọn công việc, dù đi đến đâu cũng xin được việc làm.

Yếu tố thứ hai của thành công là trí tuệ. Trí tuệ được chia làm 3 loại: Thông minh, khôn ngoan, thiên tài.

Thông minh bao gồm khả năng hiểu và ghi nhớ nhanh. Tuy nhiên thông minh không đồng nghĩa với khôn ngoan, vì nhiều người dù học rất giỏi trong nhà trường vẫn không xử lý được các tình huống thực tế nơi cuộc đời đầy phức tạp rối rắm. Có người học lực chỉ ở mức khá nhưng lại thành công khi ra đời bởi họ rất khôn ngoan.

Thiên tài là những người có sự sáng tạo làm thay đổi xã hội, làm thay đổi thế giới. Đó là khả năng họ đã có từ kiếp trước. Còn lại đa phần chúng ta đều thông minh có hạn. Vì thế để tạo ra trí tuệ, ta phải có phương pháp.

Thứ nhất, hãy ngồi thiền. Đây là phương pháp đã được nhiều nước trên thế giới áp dụng vào trường học; Thứ hai, hãy tập khí công. Phương pháp này hỗ trợ cho thiền rất nhiều; Thứ ba, hãy siêng năng lễ Phật, biết kính trọng bậc Thánh; Thứ tư, luôn ca ngợi người học giỏi, thường kể các câu chuyện về những vĩ nhân cho người khác nghe. Nếu ta ganh tỵ với người giỏi hơn mình, quả báo trở lại ta sẽ bị mất hết tài năng. Đất nước nào có nhiều người mắc tật đố kị, đất nước đó sẽ bị kiềm hãm không phát triển được; Thứ năm, thường tụng những bài kinh nói về đạo đức.

Yếu tố thứ ba của thành công là sức khoẻ. Sức khỏe do di truyền, do đời sống lành mạnh, rèn luyện thể lực. Dân tộc ta có một phương pháp rèn luyện sức khỏe là khí công. Trong quá khứ, người Việt dù cơ thể yếu đuối nhỏ bé, nhưng vẫn chiến thắng được những kẻ thù hung hãn mạnh mẽ là cũng nhờ bí quyết luyện nội công.

Yếu tố thứ tư của thành công là đạo đức. Đạo đức là những suy nghĩ, lời nói, hành vi chỉ mang lại quả báo tốt lành hạnh phúc an vui cho ta. Tức là nhìn vào quả báo nơi chính mình mà ta biết rằng hành vi của mình có đạo đức hay không. Ta nói một lời kết tội người khác để rồi sau này quả báo trở lại chính ta làm điều gì cũng rất dễ bị kết tội. Hãy nhìn vào quả báo đó để biết rằng mình đã nói những lời không đạo đức. Hoặc ta khởi một ý nghĩ tự tôn quá đáng, cho mình là thần thánh cao siêu để rồi chính ta phải chịu quả báo mất dần tài năng, hư bộ não, thậm chí đến mức phát điên. Như vậy ý nghĩ kiêu mạn đó là không đạo đức. Hoặc ta luôn giữ lòng kính trọng mọi người, vì nghĩ rằng ai cũng có điểm hay để ta học hỏi, quả báo trở lại đầu óc ta ngày càng thông minh sáng suốt, vì đó là ý nghĩ đạo đức. Cho nên, nếu biết làm thêm những điều này thì chúng ta sẽ thấy trí thông minh không phải là điều khó tạo ra.

Đọc để yêu hơn Song Tử

Mở đầu câu chuyện

Thần Zeus cùng nữ hoàng của thành Sparta có với nhau hai con trai sinh đôi là Castor và Pollux. Là những người trung hậu, quả cảm, họ cùng nhau tham gia nhiều cuộc phiêu lưu, chinh chiến, và cũng là thành viên của nhóm thủy thủ tàu Argo lừng lẫy trong thần thoại Hy Lạp. Hai anh em rất gắn bó và luôn giúp đỡ lẫn nhau, cùng nhau lập được nhiều chiến công hiển hách.

Song Tử đã hy sinh như thế nào

Tuy nhiên, trong một trận đánh, Castor bị trọng thương và tử trận. Vô cùng đau đớn, Pollux muốn tự sát theo anh, nhưng dòng máu bất tử của thần Zeus trong chàng khiến chàng không thể chết. Chàng đã cầu xin cha mình để mình được chết thay cho Castor. Thương tiếc và cảm động trước tình anh em của hai người con trai mình, thần Zeus cho họ thay phiên nhau mỗi người được sống một ngày và đưa cả hai lên bầu trời như biểu tượng của tình bạn, tình anh em cao cả. Đó chính là chòm sao Song Tử (Gemini).

Kết luận:

Song Tử đã chiến đấu hy sinh anh dũng, là biểu tượng của tình anh em cao cả, đã có hẳn chòm sao Song Tử ra đời. Yêu Song Tử như yêu quý chính người bạn của mình nhé. Vì cậu ấy nguyện hy sinh cho bạn suốt đời đấy. Có một tri kỷ như Song Tử thì còn gì tuyệt vời hơn nữa nhỉ

Nghĩ về cuộc đời

Cuộc đời là vô thường

Cuộc đời luân hồi và vô thường bất chợt, cho nên ta không nên tìm cái tạm bợ mà sống, mà phải đi tìm cái vĩnh hằng, an ổn và bền bỉ. Đó là cái mà mình phải theo đuổi. Chứ nếu mình biết dù kiếp này hay những kiếp sau nữa. Thì thế gian vẫn là tạm bợ, vô thường. Dù kiếp này hay kiếp sau nữa thì thân này rồi cũng hoại diệt. Dù kiếp này hay kiếp sau nữa thì tiền bạc danh vọng cũng chỉ là sương khói. Kiếp này mình đã hiểu những điều đó quá rõ rồi. Thì mình có mong kiếp sau mình sẽ đẹp đẽ, giàu sang và danh vọng nữa không? Vì những điều đó phù vân, hư ảo. Nên ta phải tìm một cái gì đó bền vững- đó chính là cái tâm chứng ở bên trong mình. Là sự chứng ngộ của tâm linh. 

      

Muốn chứng ngộ thì làm gì

Sự chứng ngộ đó vượt ngoài ba cõi ngàn đời. Có thể tự tại thong dong từ cõi này sang cõi khác. Muốn độ ai, cứu ai, giáo hóa ai đều được hết. Giống như chư Thiên cõi trời vì các Ngài cũng được coi là một phần Thánh tuy không phải là một vị Thánh hoàn toàn. Nhưng sinh lên cõi trời thì cũng được xem là một phần là Thánh. Những vị đó ở trên cõi trời cũng rất là tự tại. Nếu mình tu mà chứng được thì sự tự tại còn gấp bội lần như vậy. Những điều đó là những cái vĩnh hằng. Còn kiếp người này, những cái mình đua đòi, tranh giành, hơn thua với nhau hiện nay là chỉ là trò đùa tạm bợ, ngắn ngủi. Nên mình không dại hướng về nó nữa. Nên chúng ta phải phát nguyện rằng: “Nếu có kiếp sau thì xin cho con được gặp Phật Pháp, con có đạo đức, con có trí tuệ, con được xuất gia để tu hành để sớm tìm được sự giác ngộ chân thật.

Cần thanh lọc tâm hồn hàng ngày

Làm việc thiện thật nhiều, chúng ta tôn kính Phật, sống một đời vị tha thương yêu muôn loài, khiêm hạ kín đáo. Đó là chiếc máy bay đang chạy lấy đà. Rồi những tâm lý đạo đức đó lớn dần, lớn dần cho đến khi đủ mạnh để cất cánh lên cao thì gọi là chúng ta chứng được đạo quả Tuđàhoàn, gọi là vào dòng thánh –nhập lưu. Người chứng đạo quả Tuđàhoàn được Phật ấn chứng là vĩnh viễn không còn đọa vào 3 ác đạo của địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh. Sở dĩ như vậy vì cái đà đã đủ mạnh để người này không còn bị rơi trở lại trong sai lầm tội lỗi. Cửa 3 ác đạo đã vĩnh viễn đóng lại với vị này. Rồi đến một kiếp nào đó chưa định chắc, người đó sẽ phải chứng được đạo quả Niết bàn. Có thuyết cho rằng vị Tu đà hoàn sẽ tái sinh bảy lần rồi mới chứng Niết bàn;  nhưng thật ra không chắc như thế